ساختارشناسی لایه‌چینی آرایه‌های طلاکاری کلیساهای وانک و بیت‌لحم اصفهان - پژوهه باستان سنجی
سال 6، شماره 2 - ( 1399 )                   سال 6 شماره 2 صفحات 25-39 | برگشت به فهرست نسخه ها


XML English Abstract Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Tinati T, Hamzavi Y, Holakooei P, Colombini M P. Structural Study of the Pastiglia and Gilding Decoration at the Vank Cathedral and Bethlehem Church in Isfahan. JRA. 2020; 6 (2) :25-39
URL: http://jra-tabriziau.ir/article-1-214-fa.html
طینتی تینا، حمزوی یاسر، هلاکویی پرویز، کلمبینی ماریا پرلا. ساختارشناسی لایه‌چینی آرایه‌های طلاکاری کلیساهای وانک و بیت‌لحم اصفهان. پژوهه باستان سنجی. 1399; 6 (2) :25-39

URL: http://jra-tabriziau.ir/article-1-214-fa.html


1- دانشگاه هنر اسلامی تبریز ، tinaaatinati@gmail.com
2- دانشگاه هنر اسلامی تبریز
3- دانشگاه هنر اصفهان
4- دانشگاه پیزا
چکیده:   (1204 مشاهده)
​اوج استفاده از لایه‌چینی، که به‌عنوان یک فن وابسته به طلاکاری شناخته میشود، در ایران مربوط به دوره‌ی صفوی‌ است. عموماً هدف از اجرای لایه‌چینی، ایجاد یک سطح برجسته برای اجرای آرایه‌ی طلاکاری‌ست. کلیسای بیت‌لحم یا بیدخم و کلیسای جامع وانک یا سن‌سور، دو کلیسای مربوط به دوره‌ی صفوی مورد بررسی در این پژوهش، از مشهورترین کلیساهای ارمنیان جلفای نو در اصفهان هستند که دارای لایه‌چینی و آرایه‌ی طلاکاری‌ هستند. ناشناخته بودن مواد تشکیل‌دهنده‌ی ساختار این آرایه‌ها و وجود ابهام در روش اجرا و فن اجرایی لایه‌چینی‌ها و آرایه‌های طلاکاری کلیساهای ارامنه مساله‌ی اصلی این پژوهش است. پژوهش حاضر، با بهره جستن از روش‌های پیرولیز-کروماتوگرافی‌گازی- طیف‌سنجی جرمی (Py-GC-MS) و کروماتوگرافی‌گازی- طیف‌سنجی جرمی  (GC/MS) به شناسایی و بررسی ساختار بست و چسب مورد استفاده در آرایه‌های لایه‌چینی و طلاکاری این دو کلیسا پرداخته‌است. همچنین در این مقاله با استفاده از پراش‌سنجی پرتو ایکس (XRD) و طیف‌سنجی انرژی پرتو ایکس پراکنده‌شده (EDX)  در کنار میکروسکوپ الکترونی روبشی (SEM) به بررسی ساختار بلوری ترکیبات معدنی و همچنین شناسایی مواد معدنی موجود در ساختار این آرایه‌ها پرداخته شده‌است. سپس با مقایسه‌ی نتایج حاصل از این پژوهش، با نتایج مربوط به بررسی‌های انجام‌یافته بر روی لایه‌چینی‌های بناهای عالی‌قاپو، هشت‌بهشت و چهلستون اصفهان، در صدد رسیدن به یک نتیجه‌گیری کلی در مورد آرایه‌های لایه‌چینی و طلاکاری مربوط به دوره‌ی صفوی اصفهان بوده‌ است. نتایج حاصل از آنالیز، سریشم بودن بست در ترکیبات معدنی لایه‌چینی‌های کلیساهای وانک و بیت‌لحم را اثبات نمود، همچنین بخش معدنی آرایه‌های لایه‌چینی از ترکیب گچ و یک نوع رس حاوی کوارتز و غنی از اکسید آهن (گل ارمنی) تشکیل شده‌است. با توجه به نتایج، روغن بزرک به‌عنوان چسب مورد استفاده برای چسباندن ورقه‌ی طلا شناسایی شد.
متن کامل [PDF 1965 kb]   (224 دریافت)    
یاداداشت علمی: پژوهشي |
دریافت: 1398/11/9 | پذیرش: 1399/4/8 | انتشار: 1399/10/4 | انتشار الکترونیک: 1399/10/4
* نشانی نویسنده مسئول: تبریز، خیابان آزادی، میدان حکیم نظامی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، دانشکده حفاظت آثار فرهنگی، کد پستی: 5164736931

فهرست منابع
1. Hamsík M. The relief decoration of Medieval painting--pastiglia: origin and technique. Umeni. 1992;40(2):100-7.
2. Yorke J. Dictionary of Art. Ed. Jane Turner. London: Macmilan Publishers Limited; Vol. 24; 1998.
3. Wetherall. History and Techniques of Composition. In Book Gilding and Surface Decoration. London: U.K. Institute for Conservation; 1991: 26-29.
4. Bomford D, Dunkerton J, Roy A. Italian Painting before 1400. London: National Gallery Press; 1990.
5. Frinta MS. Raised Gilded Adornment of the Cypriot Icons, and the Occurrence of the Technique in the West. Gesta. 1981 Jan 1;20(2):333-47. [DOI:10.2307/766942]
6. Golombek L, Wilber D. The Timurid Architecture of Iran and Turan. Translated by Afsar K. and Kiani M.Y. Tehran: Publication of Cultural Heritage Organization; 1995. [in Persian][گلمبک لیزا، ویلبر دونالد. معماری تیموری در ایران و توران. ترجمۀ کرامت‌الله افسر و محمدیوسف کیانی. تهران: انتشارات سازمان میراث فرهنگی؛ 1374.]
7. Aqajani H. Painting Restorations (2). Asar Journal; 1980; 2, 3, 4: p. 160-175. [in Persian][آقاجانی حسین. تعمیرات نقاشی (2). مجلۀ اثر؛ 1359؛ 4،3،2: ص. 160-175.]
8. Karimzadeye Tabrizi M.A. Biography and works of Old Iranian painters and some celebrities of Indian and Ottoman painters. Tehran: Mostofi Publications; 1997.[کریم‌زاده تبریزی محمدعلی. احوال و آثار نقاشان ایران قدیم و برخی از مشاهیر نگارگر هنر و عثمانی. تهران: انتشارت مستوفی؛ 1376.]
9. Mayel-Heravi N. Book Designing in Islamic Culture. Mashhad: Astan Quds Razavi Research Foundation; 1993. [in Persian][مایل‌هروی نجیب. کتاب‌آرایی در تمدن اسلامی. مشهد: بنیاد پژوهش‌های آستان قدس رضوی؛ 1372.]
10. Holakooei P, Abed-Esfehani A, Samanian S. Aslani H. A Technological Study on the Pastiglia of Gilded Substrates at Safavid Period in Isfahan (Based on the Pastiglias of Ali-Qapoo, Chehel-Sotun and Hasht-Behesht). Journal of Art University; 2008; 2: 37-56. [in Persian][هلاکویی پرویز، عابد اصفهانی عباس، سامانیان صمد، اصلانی حسام. بررسی فنی لایه‌چینی تزئینات طلاچسبانی دورۀ صفوی در اصفهان (باتکیه بر لایه‌چینی‌های عالی‌قاپو، چهل‌ستون و هشت‌بهشت). نامۀ هنرهای تجسمی و کاربردی، دوفصلنامۀ دانشگاه هنر؛ 1387؛ 2: 37-56.]
11. Nadolni J. The Techniques and Use of Gilded Relief Decoration by Northern European Painters, c. 1200-1500. London: University of London; 2000. [Unpublished PhD thesis]
12. Bonaduce I, Colombini MP, Diring S. Identification of garlic in old gildings by gas chromatography-mass spectrometry. Journal of Chromatography A. 2006 Feb 24;1107(1-2):226-32. [DOI:10.1016/j.chroma.2005.12.053]
13. Colombini MP, Modugno F, Giacomelli M, Francesconi S. Characterisation of proteinaceous binders and drying oils in wall painting samples by gas chromatography-mass spectrometry. Journal of Chromatography A. 1999 Jun 18;846(1-2):113-24. [DOI:10.1016/S0021-9673(99)00344-1]
14. Colombini MP, Modugno F, Fuoco R, Tognazzi A. A GC-MS study on the deterioration of lipidic paint binders. Microchemical Journal. 2002 Oct 1;73(1-2):175-85. [DOI:10.1016/S0026-265X(02)00062-0]
15. Colombini MP, Modugno F. Characterisation of proteinaceous binders in artistic paintings by chromatographic techniques. Journal of Separation Science. 2004 Feb;27(3):147-60. [DOI:10.1002/jssc.200301625]
16. Colombini MP, Andreotti A, Bonaduce I, Modugno F, Ribechini E. Analytical strategies for characterizing organic paint media using gas chromatography/mass spectrometry. Accounts of chemical research. 2010 Jun 15;43(6):715-27. [DOI:10.1021/ar900185f]
17. Lluveras A, Bonaduce I, Andreotti A, Colombini MP. GC/MS analytical procedure for the characterization of glycerolipids, natural waxes, terpenoid resins, proteinaceous and polysaccharide materials in the same paint microsample avoiding interferences from inorganic media. Analytical chemistry. 2010 Jan 1;82(1):376-86. [DOI:10.1021/ac902141m]
18. Degano I, Modugno F, Bonaduce I, Ribechini E, Colombini MP. Recent advances in analytical pyrolysis to investigate organic materials in heritage science. Angewandte Chemie International Edition. 2018 Jun 18;57(25):7313-23. [DOI:10.1002/anie.201713404]
19. Tenorio AL, La Nasa J, Ferriani B, Colombini MP, Modugno F. The chemistry of pastels: Investigation of the organic materials in a drawing by Umberto Boccioni. Journal of Cultural Heritage. 2019 Jan 1;35:235-41. [DOI:10.1016/j.culher.2018.12.009]
20. Arjonilla P, Dominguez-Vidal A, Correa-Gomez E, Rubio-Domene R, Lluveras-Tenorio A, Ayora-Cañada MJ, Colombini MP. Characterization of organic materials in the decoration of ornamental structures in the Alhambra monumental ensemble using gas-chromatography/mass spectrometry (GC/MS). Microchemical Journal. 2018 Jul 1;140:14-23. [DOI:10.1016/j.microc.2018.03.036]
21. Bonaduce I, Blaensdorf C, Dietemann P, Colombini MP. The binding media of the polychromy of Qin Shihuang's Terracotta Army. Journal of Cultural Heritage. 2008 Jan 1;9(1):103-8. [DOI:10.1016/j.culher.2007.08.002]
22. Bonaduce I, Ribechini E, Modugno F, Colombini MP. Analytical approaches based on gas chromatography mass spectrometry (GC/MS) to study organic materials in artworks and archaeological objects. Topics in Current Chemistry. 2016 Feb 1;374(1):6. [DOI:10.1007/s41061-015-0007-x]
23. Devièse T, Ribechini E, Castex D, Stuart B, Regert M, Colombini MP. A multi-analytical approach using FTIR, GC/MS and Py-GC/MS revealed early evidence of embalming practices in Roman catacombs. Microchemical Journal. 2017 Jul 1;133:49-59. [DOI:10.1016/j.microc.2017.03.012]
24. Huspian Sh. Architecture of Isfahan's Churches. Peyman Quarterly Periodical Journal; 2007; 40. [in Persian][هوسپیان شاهن. معماری کلیساهای اصفهان. فصلنامه فرهنگی پیمان؛ 1386؛ 40.]
25. Carswell J. New Julfa the Armenian Churches and other Buildings. Oxford: Clarendon Press; 1968.
26. Haghnazarian A. Armenian Churches of Isfahan's New Julfa. Tehran: Farhangestan-e Honar; 2006. [in Persian][حق نظریان آرمن. کلیساهای ارامنۀ جلفای نو اصفهان. تهران: فرهنگستان هنر؛ 1385.]
27. Hamzavi Y. Finding and Old Inscription in Vank (Surp Amenaprgich) Cathedral in Isfahan. Bi-annual Journal of Restoration Science and Cultural Heritage; 2014; 4: p.49-58. [Original in Persian with English Abstract][حمزوی یاسر. کشف کتیبه‌ای کهن در کلیسای وانک (سورپ آمناپرگیچ) اصفهان. دوفصلنامه تخصصی دانش مرمت و میراث فرهنگی؛ 1393؛ 4: ص. 49-58.]
28. Ashjian M.V. Album All Saviours Cathedral New Julfa, Iran. A Publication of the Diocesan Council of Armenians in Iran and India; 1975.
29. Qukasian H. Vank Cathedral of Isfahan's Julfa. Armaghan Journal; 1972; 11, 12: p.800-4. [in Persian][قوکاسیان هراند. کلیسای وانک جلفای اصفهان. مجلۀ ارمغان؛ 1351؛ 11، 12: ص. 800-4.]
30. Vandenabeele P, Wehling B, Moens L, Edwards H, De Reu M, Van Hooydonk G. Analysis with micro-Raman spectroscopy of natural organic binding media and varnishes used in art. Analytica Chimica Acta. 2000 Feb 29;407(1-2):261-74. [DOI:10.1016/S0003-2670(99)00827-2]
31. Cornelis K. Manual of mineralogy.Translated by Farid M, Modaberi S. Tehran: iup; 2007.[کلاین کرنلیس. راهنمای کانی‌شناسی. ترجمه. مر فرید، مدبری سروش. تهران: مرکز نشر دانشگاهی تهران؛ 1386.]
32. Colombini M.P, Gautier G. GC/MS in the characterization of Protein Paint Binders. In: Colombini M.P, Modugno F, Editors. Organic Mass Spectroscopy in Art and Archaeology. United Kingdom: Wiley, 2009: p. 237-59. [DOI:10.1002/9780470741917.ch9]
33. Taft W, Mayer J.W. The Science of Paintings. New York: Springer; 2000. [DOI:10.1007/b97567]
34. Karimy A.H. Traditional varnishes in the history of Persian Painting. Specialized course on the conservation of historical, cultural and artistic monuments using organic and inorganic coatings; 2013: p. 1-12.[کریمی امیرحسین. پوشش‌دهنده‌های سنتی مورد استفاده در نقاشی ایران. دورۀ آموزشی- تخصصی حفاظت آثار و بناهای تاریخی، فرهنگی و هنری بااستفاده از پوشش‌های آلی و معدنی؛ 1392: ص. 1-12.]
35. Bonaduce I, Andreotti A. Py-GC/MS of Organic Paint Binders. In: Colombini M.P, Modugno F, Editors. Organic Mass Spectroscopy in Art and Archaeology. United Kingdom: Wiley, 2009: p. 303-26. [DOI:10.1002/9780470741917.ch11]
36. Colombini M.p, Modugno F, Ribechini E. GC/MS in the Characterization of Lipids. In: Colombini M.P, Modugno F, Editors. Organic Mass Spectroscopy in Art and Archaeology. United Kingdom: Wiley, 2009: p. 191-213. [DOI:10.1002/9780470741917]
37. Kleiner L.M. Binding Media, Varnishes & Adhesives Artist's materials. Translated by Farahmand-e borujeni H. Isfahan: Goldasteh Publications; 2009.[کلاینر لیلیان ماسشلین. خواص مواد برای هنرمندان: چسب‌ها و جلاهای طبیعی. ترجمه: فرهمند بروجنی حمید. اصفهان: انتشارات گلدسته؛ 1388.]
38. Colombini M.P, Modugno F. Organic Materials in Art and Archaeology. In: Colombini M.P, Modugno F, Editors. Organic Mass Spectroscopy in Art and Archaeology. United Kingdom: Wiley, 2009: p. 3-36. [DOI:10.1002/9780470741917]
39. Nemati-babaylou A, Azadi M, Najafi F, Mohammadi-Achachlouie. Kaman Oil; Imitation, Innovation of Localisation? The first international Conference on Arts and Crafts in Iranian-Islamic Culture and Civilization: Declining arts in focus; 2016: 1-11. [in Persian][نعمتی بابایلو علی، آزادی مهرناز، نجفی فرهود، محمدی آچاچلوئی محسن. روغن کمان؛ تقلید، ابداع یا بومی‌سازی؟. نخستین همایش بین‌المللی هنر و صناعات در فرهنگ و تمدن ایرانی-اسلامی با تأکید بر هنرهای رو به فراموشی؛ 1395: ص. 1-11.]
40. Mishmastnehi M. The Application of Crystallographic Interpretation on Technical Study of Gypsum-Based Historical Materials (Case studies of stucco decoration of Kuh-e Khwaja and Gypsum Mortars from Shadiakh and Alamut). JRArch, 2015; 2: 1-14. [Original in Persian with English Abstract] 10.29252/jra.1.2.1[میش‌مست‌نهی مسلم. کاربرد تحلیل‌های بلورشناسی در مطالعات فنی آثار تاریخی گچی (مطالعه موردی گچ‌بری کوه خواجۀ سیستان، ملات گچ شادیاخ نیشابور و ملات گچ قلعه الموت قزوین). پژوهه باستان‌سنجی، 1395؛ 2: ص. 1-14.] []
41. Hamzavi Y, Sardari A.M. Investigation of Natural ad Industrial Stabilizer for Usage in Stucco Decoration in Seti Fatima Mosoleum. The First Symposium of Material Science and Conservation of Cultural- Historical Heritage; 2012: p. 1-15. [Original in Persian with English Abstract][حمزوی یاسر، سرداری علی محمد. استفاده از آنالیزهای دستگاهی جهت فن شناخت تزئینات گچی بقعه ستی فاطمه. نخستین همایش علم مواد و حفاظت آثار فرهنگی تاریخی؛ 1390: ص. 1-15.]

ارسال پیام به نویسنده مسئول


بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.

کلیه حقوق این وب سایت متعلق به پژوهه باستان سنجی می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2021 CC BY-NC 4.0 | Journal of Research on Archaeometry

Designed & Developed by : Yektaweb