قابل توجه نویسندگان محترم، مقالاتی که از تاریخ 1404/07/13 برای نشریه ارسال می شوند، شامل پرداخت هزینه بررسی نخواهند شد.
سال 10، شماره 1 - ( 1403 )
سال 10 شماره 1 صفحات 131-119 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Sarabi M. (2024). Reconstruction of Khanqah Rashidi and Identification of Its Location Based on Geophysical Analysis of the Large Structure's Plan on the Eastern Hill of Rab'-e Rashidi. JRA. 10(1), 119-131. doi:10.61882/jra.10.1.432
URL: http://jra-tabriziau.ir/article-1-432-fa.html
URL: http://jra-tabriziau.ir/article-1-432-fa.html
سرابی مینا.(1403). بازآفرینی خانقاه رشیدی و شناخت موقعیت مکانی آن بر مبنای شناسایی ژئوفیزیکی پلان سازۀ بزرگ تپۀ شرقی ربع رشیدی پژوهه باستان سنجی 10 (1) :131-119 10.61882/jra.10.1.432
گروه هنر و باستان شناسی اسلامی، دانشکده شرقشناسی، دانشگاه اوتو فریدریش، بامبرگ، آلمان ، minaa.sarabi@gmail.com
چکیده: (2970 مشاهده)
شهرچۀ رشیدیه توسط خواجه رشیدالدین فضل الله همدانی در (7-8 ه.ق/ 13-14 م) در شمال شرقی شهرستان تبریز، ساخته شد. این شهرچۀ شامل دو بخش اصلی به نام هسته مرکزی (ربع رشیدی) و شهرستان رشیدی بود. یکی از مهمترین بخشهای ربع رشیدی، خانقاه رشیدی بود که شامل سه بخش تابخانه، صفه و طنبی است. با این حال، به دلیل زلزلههای ویرانگر و جنگهای حکومتی در تبریز، این مجموعه معماری در ادوار مختلف به شدت آسیب دیده و از بین رفته است؛ بنابراین مدارک موجود در حوزه شناخت ساختار معماری و موقعیت مکانی این مجموعه، محدود به وقفنامه ربع رشیدی (الوقفیه الرشیدیه) و یافتههای باستانشناختی است. در این پژوهش سعی شده است به مطالعه فضایی و مکانی خانقاه به عنوان یکی از بخشهای مهم در ساختار ربع رشیدی پرداخته شود. هدف اصلی پژوهش حاضر، شناخت ساختار معماری خانقاه و ارائه یک پلان پیشنهادی با استناد به توضیحات وقفنامه است. هدف دیگر این تحقیق، مشخص کردن موقعیت احتمالی خانقاه بر مبنای مطالعات ژئوفیزیکی سایت تاریخی ربع رشیدی است. این مقاله یک پژوهش بنیادی است که ابتدا با اتکاء بر وقفنامه ربع رشیدی و از طریق تحلیل محتوا، استنتاج منطقی و قیاس با نمونه بنای مشابه به جای مانده از آن دوره، ساختار معماری پلان خانقاه ترسیم و سپس بر اساس دادههای باستانشناختی، موقعیت احتمالی آن در سایت میراث فرهنگی ربع رشیدی تعیین شده است. نتایج تحقیق نشان میدهند که پلان خانقاه ربع رشیدی با پلان خانقاه چلبی اوغلو در سلطانیه (8 ه.ق/ 14 م) تطابق دارد. این شباهتها نشان میدهد که الگوی پلان خانقاههای دوره ایلخانی، ممکن است دو طبقه باشد و شامل صحن مرکزی با دو ایوان در شمالی و جنوبی (ایوان جنوبی بزرگتر)، تالارهایی در دو سمت و حجرههایی در اطراف صحن بوده است. همچنین، بر اساس مطالعات ژئوفیزیکی و تحلیلهای انجام شده، موقعیت احتمالی خانقاه نیز ممکن است نزدیک به سازهای باشد که در جنوب شرقی محوطه باستانی ربع رشیدی کشف شده است و به گفته پژوهشگران، به قرن هشتم ه.ق / چهاردهم م مربوط میشود.
واژههای کلیدی: ژئوفیزیک، ابواب البرّ رشیدی، ربع رشیدی، سازماندهی فضایی خانقاه رشیدی، معماری ایلخانی
یاداداشت علمی: پژوهشي |
موضوع مقاله:
سومین سمپوزیوم بین المللی باستان سنجی و حفاظت میراث فرهنگی
دریافت: 1402/8/1 | پذیرش: 1402/10/25 | انتشار: 1403/4/9 | انتشار الکترونیک: 1403/4/9
دریافت: 1402/8/1 | پذیرش: 1402/10/25 | انتشار: 1403/4/9 | انتشار الکترونیک: 1403/4/9
فهرست منابع
1. Ahmadvand, A. (2017). Majmooeh Khanegah Chelabi Oghloo dar Soltaniyeh. Cultural Heritage Records Studies, 2, 1-21. [in Persian]
2. Ajorloo, B. (2014). A historical approach to the urban- planning & architectural complexes in the Ilkhanid Tabriz. Journal of Iranian Islamic Period History, 4 (7), 1-23. [in Persian] https://tuhistory.tabrizu.ac.ir/article_2620.html
3. Ajorloo, B. (2017). Report on the First Season of International Excavations & Restoration Studies at Rab-e Rashidi by the Joint Iran-German Rashidiyya Expedition (Unpublished Official Report). Archives of Rab-e Rashidi Tabriz National Research Base, Iranian Ministry of Cultural Heritage, Tourism and Handicrafts. [in Persian]
4. Ajorloo, B. (2018). Report on the Second Season of International Excavations & Restoration Studies at Rab-e Rashidi by the Joint Iran-German Rashidiyya Expedition (Unpublished Official Report). Archives of Rab-e Rashidi Tabriz National Research Base, Iranian Ministry of Cultural Heritage, Tourism and Handicrafts. [in Persian]
5. Ajorloo, B. (2019). Report on the Third Season of International Excavations & Restoration Studies at Rab-e Rashidi by the Joint Iran-German Rashidiyya Expedition (Unpublished Official Report). Archives of Rab-e Rashidi Tabriz National Research Base, Iranian Ministry of Cultural Heritage, Tourism and Handicrafts. [in Persian]
6. Ajorloo, B. (2020). Archaeological excavations of Rab-e Rashidi international Project: The Cultural heritage of Khwāja Rashid al-Din Fażl-Allāh Hamadāni. In A. Mortāzi (ed.), The Proceedings of the First International Conference in Honor of Khwāja Rashid al-Din Fażl-Allāh Hamadāni, Excluded Volume for Endowment and Religious Studies. University of Tabriz, 161-182. [in Persian]
7. Ajorloo, B., Fuchs, C., & Moradi, A. (2018). New research approaches to Rab-e Rashidi, Tabriz, 2016. In R. Shirazi (ed.), Proceedings of the 16th Annual Symposium on Iranian Archaeology. RICHT & ICAR, 39-43. [in Persian]
8. Ajorloo, B., Korn, L., & Fuchs, C. (2019). The second season of international expedition to Rab-e Rashidi, Tabriz, 2017. In R. Shirazi (ed.), Proceedings of the 17th Annual Symposium on Iranian Archaeology. RICHT & ICAR, 11-15. [in Persian]
9. Ajorloo, B., & Moradi, A. (2020). An analytical approach to the function and date of the southern great tower of Rab-e Rashidi Tabriz. Bagh-e Nazar, 17(85), 45-56. [in Persian] [DOI:10.22034/bagh.2020.171487.3990]
10. Amid, H. (2010). Amid Dictionary (A. Alizadeh, Ed.). Rah-e Roshd. [in Persian]
11. Belali Oskui, A., Keynejad, M. A., & Noghreh-kar, A. (2011). Hypothetical Plan of Rab'-e-Rashidi. Soffeh, 20(1), 51-76. [in Persian] https://dorl.net/dor/20.1001.1.1683870.1389.20.2.4.7
12. Blair, S. (2008). Ilkhanid Architecture and Society: An Analysis of the Endowment Deed of the Rab'e Rashidi. Golestan-e Honar, (13), 48-73. [in persian] (original work published 1984) [in Persian] http://golestanehonar.ir/article-1-209-fa.html
13. Dehkhoda, A. A. (1998). Dehkhoda Dictionary (Vol. 9). University of Tehran Press. [in Persian]
14. Fuchs, C., & Ajorloo, B. (2023). The Rab'-e Rashidi site in Tabriz (Iran) & its architectural remains. In N. Marchetti et al. (Eds.), Proceedings of the 12 International Congress on the Archaeology of the Ancient Near East, 06-09 April 2021, Bologna (Vol. 2, 851-866). Harrassowitz Verlag. [DOI:10.13173/9783447119030.851]
15. Hamedani, K. R. F. A. (1977). Waqfnameh Rab'e Rashidi [Dedication Letter of Rab'e Rashidi] (M. Minavi & I. Afshar, eds.). The Society for the National Heritage of Iran. [in Persian]
16. Jamshidi Gholdori, N., & Ajorloo, B. (2023). An Introduction to the Hypothesis of SOQĀYA of Rab'e Rashidi. Journal of Art and Civilization of Orient, 11(41), 6-17. [in Persian] [DOI:10.22034/jaco.2023.383140.1293]
17. Lorain, T. Fuchs, C. & Korn, L. (2022). Tabrīz, Iran. Ilkhanid Tabrīz. Architectural and Archaeological Research on the Rabʿi Rashīdī. Season 2019. e-Forschungsberichte des DAI, 1-35. [DOI:10.34780/3h77-denz]
18. Lorain, T., Ajorloo, B., & Korn, L. (2023). Preliminary result of the Iranian-German archaeological campaign at the Rab'e Rashidi in Tabriz. In N. Marchetti et al. (Eds.), Proceedings of the 12 International Congress on the Archaeology of the Ancient Near East, 06-09 April 2021, Bologna (Vol. 2). Harrassowitz Verlag, 867-878. [DOI:10.13173/9783447119030.867]
19. Malhis, Sh. (2016). The Spatial Logic of Mamluk Madrassas: Readings in the Geometric and Genotypical Compositions. Nexus Network Journal, 19, 45-72. http://doi.org/10.2307/1523302 [DOI:10.2307/1523302]
20. Monshi Turkman, E. B. (1998). Tarikh-e Alam-ara-ye Abbasi [World Adorning of Abbas] (M.I. Rizvani, ed.). Donyaye Ketab. [in Persian]
21. Mustawfi Qazvini, H. (1983). Nuzhat Al - Qulub (Le Strange, G. ed.). Donyaye Ketab. [in Persian]
22. Nader Mirza Qajar. (1994). Tārīkh va jughrāfī-yi dār al-salṭana-yi Tabrīz [History and geography of Tabriz Sultanate] (Gh. Tabatabaei Majd, ed.). Sotoudeh. [in Persian]
23. Nikbakht, M. R. (2009). Khanegah va Aramgah Chelabi Oghloo (1st ed.). Ganj-e Honar Publications. [in Persian]
24. Roshan, M., & Ajorloo, B. (2018). The analytical revisiting of the structure known as Ilkhanid bathhouse in Rabʿ-e Rashidi, Tabriz. Bagh-e Nazar, 15(68), 5-14. [DOI:10.22034/bagh.2019.81653 [in Persian]]
25. Ruhangiz, L. (2006). Rab'e Rashidi, Tabriz, Gozaresh moghadamati ye gamanezani [Rab'e Rashidi, Tabriz, a preliminary report on speculation]. In B. Ayatollahzade Shirazi (ed.), Collection of articles of the 3rd congress of history of architecture and urban planning of Iran, (Vol. 3). Resane Pardaz. [in Persian]
26. Rumlu, H. (1968). Aḥsân al-Tavârikh (C. N. Seddon, ed.). Sadr. [in Persian]
27. Saeednia, A. (2000). Research in Rab-e Rashidi. Honar-haye-Ziba, (7), 47-59. [in Persian] https://jhz.ut.ac.ir/article_13936.html?lang=fa
28. Sarabi, M. (2024). Reconstruction of the Architectural Plan of the Rowza in the Rab'e Rashidi Complex, Tabriz, Iran. The Monthly Scientific Journal of Bagh-e Nazar, 21(134), 45-54. [in Persian] [DOI:10.22034/bagh.2024.433241.5526]
29. Shekari Niri, J., Taavusi, M., & Fakhar-e Tehrani F. (2019). Rab-e Rashidi and Reviewing Regeneration Projects and Contemporary Peripheral Studies. Conservation and Architecture in Iran, 9(19), 35-50. [in Persian] http://mmi.aui.ac.ir/article-1-562-fa.html
30. Sheikh-Al Hokamaei, M., & Nejad Ebrahimi, A. (2022). Recognizing Architectural Pattern of Khanqahs in Timurid Era According to Documents and Texts. Journal of Architecture in Hot and Dry Climate, 9(14), 99-117. [in Persian] [DOI:10.29252/ahdc.2022.16310.1524]
31. Wilber, D. N. (1986). The architecture of Islamic Iran, the IlKhanid period. Elmi Farhangi. (Original work published 1955). [in Persian]
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
