مطالعه فنی ترکیبات شیمیایی لعاب‌ کاشی‌های معرق قبه سبزکرمان - پژوهه باستان سنجی
سال 7، شماره 2 - ( 1400 )                   سال 7 شماره 2 صفحات 134-111 | برگشت به فهرست نسخه ها


XML English Abstract Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Rahimimehr V. Technical study of chemical compounds in the glaze of the tiles in the Green dome of Kerman. JRA. 2021; 7 (2) :111-134
URL: http://jra-tabriziau.ir/article-1-291-fa.html
رحیمی مهر وحیده. مطالعه فنی ترکیبات شیمیایی لعاب‌ کاشی‌های معرق قبه سبزکرمان. پژوهه باستان سنجی. 1400; 7 (2) :134-111

URL: http://jra-tabriziau.ir/article-1-291-fa.html


دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرمان ، rahimimehr@iauk.ac.ir
چکیده:   (251 مشاهده)
شناسایی مواد و مصالح به کار رفته در ساخت و تزئینات بنا برای تکمیل مباحث یک اثر تاریخی و مرمت آن از اهمیت بالایی برخوردار است. یکی از بناهایی که به عنوان یک بنای بارز و با ارزش نیاز به مطالعه¬ای در این زمینه دارد، قبه سبز کرمان است که تاکنون مطالعه¬ فنی روی کاشی¬های معرق آن صورت نگرفته است. کاشی های این بنا به رنگ های سیاه، لاجوردی، سفید، فیروزه¬ای، زرد و سبز می باشند. این پژوهش در حوزه تحقیقات کاربردی جهت شناخت بهتر معماری گذشته و فنون ساخت آرایه¬های معماری صورت گرفته است. در راستای رسیدن به هدف، از روش بررسی میکروسکوپ الکترونی روبشی مجهز به آنالیز تفکیک انرژی پرتوی ایکس برای شناسایی عناصر لعاب و پتروگرافی بدنه در نمونه های مورد مطالعه استفاده شده است. نتایج نشان می¬دهد که رنگ مشکی لعاب ناشی از وجود موادی چون منگنز در لعاب است. رنگ لعاب فیروزه ای از کنار هم قرارگیری ترکیبات مس در لعاب غنی از عناصر قلیایی مانند پتاسیم حاصل شده، همچنین آنتیموانات سرب، اکسید آهن و سولفات کادمیوم عامل رنگ لعاب زرد و اکسید قلع و سولفات قلع در لعاب سربی عامل رنگ سفید می¬باشد. همچنین رنگ لاجوردی به واسطه اکسید کبالت و سولفات کبالت ایجاد شده است و عامل رنگ سبز لعاب وجود سولفات مس و آهن است. آنالیز پتروگرافی، آنالیز  XRD و XRF جهت شناسایی کیفی کانی¬ها ، فازهای موجود و آنالیز عنصری 4 نمونه بدنه کاشی، نشان می¬دهد که از کوارتز به عنوان پرکننده استفاده شده است و در بدنه¬ها خاک¬های آهکی وجود دارد.  نتایج پتروگرافی و  XRD بیسکویت کاشی، حاکی از محیط پخت اکسیداسیون و دمای پخت کمتر از 800 درجه برای سه نمونه BL ,B-2 و B-4 و دمای بالای 850 برای نمونه G-4 است.
متن کامل [PDF 2865 kb]   (87 دریافت)    
یاداداشت علمی: پژوهشي | موضوع مقاله: دانش حفاظت
دریافت: 1400/7/30 | پذیرش: 1400/10/1 | انتشار: 1400/10/4 | انتشار الکترونیک: 1400/10/4

ارسال پیام به نویسنده مسئول


بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.

کلیه حقوق این وب سایت متعلق به پژوهه باستان سنجی می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2022 CC BY-NC 4.0 | Journal of Research on Archaeometry

Designed & Developed by : Yektaweb