fa شناسایی منشاء ذخایر رسی خشت‌های ایلامی چغازنبیل در راستای بهینه‌سازی خشت‌های مرمتی دانش حفاظت Conservation Science پژوهشي Original Research <div style="text-align: justify;">شهر دورانتاش دارای سه حصار متحدالمرکز است که با دروازه‌های متعددی به یکدیگر راه داشته‌اند. این حصارها شهر را به 3 حوزه تقسیم کرده‌اند. در مرکز محدوده حصار درونی بنایی موسوم به زیگورات به صورت معبدی مطبق، بر پا شده است. مشخصاً در محوطه تاریخی چغازنبیل بیشترین حجم مصرف مصالح را خشت تشکیل داده است که عنصر اصلی در برپایی سازه‌های معماری به استثنای مخزن آب و مقابر زیرزمینی است. با آنکه سطح عمده خشت‌های تاریخی چغازنبیل با اندود کاهگل و یا دیواره‌های خشتی مرمتی، در مرمت‌های گذشته پوشیده شده است؛ اما بر اثر گذشت زمان و شسته شدن توسط آب باران آسیب دیده‌اند. در نتیجه آسیبدیدگی خشت‌ها قسمت‌های زیادی از بنا تخریب گردیده و بخش‌های وسیعتری در شرف نابودی قرار دارند که باید مرمت و حفاظت شوند.<br> آنچه در این تحقیق به عنوان محور مطالعات مورد توجه قرار گرفته است شناسایی منشأ ذخایر رسی مورد استفاده در خشت‌های تاریخی محوطه چغازنبیل است تا با حفظ اصالت و یکپارچگی در مواد و مصالح بنا از این ذخایر برای تهیه خشت خام به عنوان راهکار منطقی حفاظت، با هدف کاربرد مستقیم در امر مرمت، استفاده شود. در این راستا از خشت‌های اصلی نمونه‌برداری شد. نمونه‌های برداشت شده مورد آزمایش (XRD،XRF، دانه‌بندی، هیدرومتری و حدود آتربرگ) قرارگرفتند. در نهایت مشخص شد که ایلامیان برای ساخت خشت‌های تاریخی چغازنبیل هم از خاک‌های سازندی و هم آبرفتی استفاده نموده‌اند.<br> <br> &nbsp;</div> چغازنبیل, خشت تاریخی, ذخایر رسی, تعیین ترکیب شیمیایی به روش XRD, تعیین ترکیب شیمیایی به روش XRF 173 191 http://jra-tabriziau.ir/browse.php?a_code=A-10-353-2&slc_lang=fa&sid=1 Soheila Zakavi سهیلا ذکوی zakavi105@gmail.com 10031947532846009459 10031947532846009459 Yes Chogha Zanbil and Haft Tappeh world heritage department, Khuzestan, Iran پایگاه میراث جهانی چغازنبیل و هفت‌تپه، خوزستان، ایران Afshin Ebrahimi افشین ابراهیمی ebrahimi.researcher@yahoo.com 10031947532846009460 10031947532846009460 No Cultural Heritage and Tourism Research Institute (RICHT), Tehran, Iran پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری، تهران، ایران