تحلیل ساختار شناسی سنگ های آذرآواری در معماری صخره کند روستای تاریخی کندوان - پژوهه باستان سنجی
سال 1، شماره 1 - ( 1394 )                   سال 1 شماره 1 صفحات 1-16 | برگشت به فهرست نسخه ها


XML English Abstract Print


1- دانشگاه تبریز
2- دانشگاه هنر اصفهان ، razanimehdi@gmail.com
3- دانشگاه هنر اصفهان
4- دانشگاه صنعتی اصفهان
چکیده:   (10806 مشاهده)

روستای تاریخی کندوان از مهم‌ترین جاذبه های گردشگری استان آذربایجان شرقی است که به واسطه خانه های حفرشده در دل صخره های برافراشته در دامنه کوه آتشفشان سهند به سال 1376 در فهرست میراث فرهنگی کشور ثبت گردید و بر اساس نظریه های موجود از دوره ایلخانی تا به حال مردم در خانه های کله‌قندی آن ساکن بوده اند. معماری صخره ای کندوان از لحاظ زمین شناسی بر سطح یک توده آذر آواری قرار دارد که هوازدگی طبیعی و فرسایش در امتداد درزه های اصلیِ دره کندوان موجب شکل گیری سازه های کله‌قندی آن شده است. امروزه تشدید تخریب و هوازدگی سنگ ها در کندوان باعث نامناسب شدن شرایط زندگی، ویرانی، سکونت فصلی و یا غیرمسکونی شدن برخی خانه های صخره ای گردیده است. هدف از این پژوهش بررسی نقش عیوب ذاتی به‌مثابه عاملی بنیادی در فرسایش سنگ است در همین راستا مقاله حاضر بر اساس مطالعات میدانی و آزمایشگاهی شامل: بررسی های صحرایی و نمونه برداری، در کنار انجام آزمایش‌های سنگ شناسی، شامل پتروگرافی مقطع نازک، پراش پرتو ایکس (XRD) همراه با سنجش خواص فیزیکی و دوام داری سنگ خانه ها، نقشِ عیوب ذاتی سنگ در تشدید هوازدگی سنگ-های آذر آواری کندوان مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج حاصل از آزمایش‌های ساختارشناسی سنگ، جذب آب موئینه، درصد رطوبت طبیعی، ضریب اشباع سنگ، شاخص دوام وارفتگی، آزمایش مقاومت در برابر ذوب و انجماد متوالی، حاکی از نقش ویژه عیوب ذاتی سنگ در تسریع تخریب کندوان است، به نحوی که سنگ کندوان دوام پایین و حساسیت بالایی نسبت به عوامل مخرب از جمله یخ زدن - ذوب شدن و چرخه های تر و خشک شدن دارد. مجموعه این ویژگی های ذاتی باعث ایجاد ساختار درونی نا مقاوم در برابر تنش های ناشی از تأثیر چرخه های فوق الذکر در اقلیم کوهستانی منطقه گردیده که آن را مستعد هوازدگی و فرسایش شدید قرار داده است.

واژه‌های کلیدی: تخریب سنگ، هوازدگی، عیوب ذاتی، معماری صخره ای روستای کندوان، ایگنمیبریت
چکیده ترکی http://www.jra-tabriziau.ir/download.php?grand=51518&dfile=files/site1/abs_e/no-01-abs-tr.pdf
متن کامل [PDF 1541 kb]   (1397 دریافت)    
یاداداشت علمی: پژوهشي | موضوع مقاله: باستان سنجی
دریافت: ۱۳۹۴/۲/۱۵ | پذیرش: ۱۳۹۴/۵/۲۷ | انتشار: ۱۳۹۴/۷/۱ | انتشار الکترونیک: ۱۳۹۴/۷/۱

فهرست منابع
1. ASTM. (2004). Standard Test Method for Evaluation of Durability of Rock for Erosion Control under Freezing & Thawing Conditions (D5312). Annual Book of ASTM Standards, Vol. 04. 08, 894 - 998.
2. ASTM. (2004). Standard Test Method for Evaluation of Durability of Rock for Erosion Control under Wetting & Drying Conditions (D5313). Annual Book of ASTM Standards, Vol. 04. 08, 890 - 893.
3. ASTM. (2004). Standard Test Method for Measurement Rate of Absorption of Water by Hydraulic-Cement Concretes (D 1585). Annual Book of ASTM Standards, Vol. 04. 08, 948-955.
4. ASTM. (2004). Standard Test Method for Slake Durability of Shales and Similar Weak Rocks (D 4644). Annual Book of ASTM Stand ards, Vol. 04. 08.
5. ASTM. (2009). Standard Guide for Petrographic Examination of Dimension Stone (C 1721). Book of Standards, Volume: 04. 07.
6. Anon. (1979). Classification of rocks and soils for engineering geological mapping, part. 1 Rocks and soils material. Bulletin International Association Engineering Geology, No. 19, 71-364. [DOI]
7. Branney, M. J. Kokelaar, B. P. (2002). Pyroclastic Density Currents and the Sedimentation of Ignimbrites. London, Geological Society of London.
8. Chen, T. C. Yeung, M. R & Mori, N. (2004). Effect of water saturation on deterioration of welded tuff due to freeze-thaw action. Cold Regions Science and Technology, 38 (2), 127-136. [DOI]
9. Doehne, E & Price, C. A. (2010). Stone conservation: an overview of current research. Getty Publications.
10. Dreesen, R. & Dusar, M. (2004). Historical building stones in the province of Limburg (NE Belgium): role of petrography in provenance and durability assessment. Materials Characterization, 56, 273-287 [DOI]
11. Emberger, L. (1930). La vegetation de la region mediterraneenne, Essai d’une classification des groupments vegetaux. Rev. Gen. Bot. 42: 641- 662, 705-721.
12. Fisher, R. V. (1966). Mechanism of deposition from Pyroclastic flows. Amer. J. Sci. 264, 350-363. [DOI]
13. Fookes, P. G. Gourley, C. S & Ihikere, C. (1982). Rock Weathering in engineering time. Quarterly Journal of Engineering Geology, Vol. 21, 33-57. [DOI]
14. Franklin, J. A. & Chandra, R. (1972). The slake durability index, Int. J. Rock. Mech. Min. Sci, 9, 325-342. [DOI]
15. Garcia-Vallés, M, Topal, T. Vendrell-Saz, M. (2003). Lichenic growth as a factor in the physical deterioration or protection of Cappadocian monuments. Environmental Geology 43, 776-781. [DOI]
16. Google Earth., (2013). “Kandovan,” 609968. 47 m E and 4183852. 93 m N. Google Earth. January 9, 2013. January 18, 2014
17. International Society for Rock Mechanics. (1979). Suggested Methods for Determining Water Content, Porosity, Absorption and related properties and swelling and slake-durability. International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, 36, 139-153.
18. Jerram, D. A. (2001). Visual comparators for degree of grain-size sorting in two and three-dimension. Computers and Geosciences, 27, 485 - 489. [DOI]
19. Johnson, R. B & Degraff, J. V. (1988). Principles of Engineering Geology, John Wiley and Sons, USA, 497 Pp.
20. Oliver, R. L. (1954). Welded tuffs in the Borrowdale Volcanic Series, English Lake District, with a note on similar rocks in Wales. Geological Magazine, 91: 473 - 83. [DOI]
21. Pettijohn, F. J. (1975). Sedimentry Rocks, Harper & Row. New York.
22. Rodriguez, J. D. (2007). Conservation of stone monuments. from diagnostic to practice. Minbar Al Ja-miaa n 7, Actes de la RIPAM (2005), Meknès, Maroc, pp. 287-295.
23. Ross, K., Hart, D., & Butlin, R. N. (1991). Durability tests for natural building stone. In Durability of building materials and components. Proceedings of the Fifth International Conference held in Brighton, UK, 7-9 November 1990 (pp. 97-111). Chapman and Hall Ltd.; E. &FN Spon Ltd.
24. TS699. (1987). Tabii Yapi Tas lari - Muayene ve Deney metodlari, (Methods of testing for natural building stones) Turk Standartları Enstitusu, Ankara (in Turkish).
25. Topal, T. & Doyuran, V. (1998). Analyses of deterioration of the Cappadocian tuff, Turkey. Environmental Geology, 34 (1), 5-20. [DOI]
26. Verges-Belmin, V., ed. (2008). Illustrated Glossary on Stone Deterioration Patterns. English-French ed. Paris: ICOMOS & ISCS (International Scien-tific Committee for Stone).
27. Winkler, E. M. (1994). Stone in Architecture: Properties, Durability. 3rd ed. Berlin and NY: Springer-Verlag.